HieuNang.comHiệu Năng
RAM, ổ cứng và bộ nhớ

Bộ nhớ trong điện thoại UFS và eMMC: ảnh hưởng mở ứng dụng và lưu video ra sao

UFS đọc ghi nhanh hơn eMMC nhiều lần và làm được hai việc cùng lúc. Điều đó thấy ở mở ứng dụng, cài đặt, quay video dài và chụp liên tiếp. Cách đọc thông số và tự đo.

Young woman filming a street food stall at night in Da Nang with a smartphone held horizontally, blank viewfinder glow, warm lantern light, slightly blurred crowd behind

UFS và eMMC là hai chuẩn bộ nhớ trong của điện thoại. UFS nhanh hơn nhiều lần, đọc và ghi được cùng lúc, xử lý nhiều lệnh song song; eMMC chậm hơn và làm từng việc một. Khác biệt thấy rõ ở tốc độ mở ứng dụng, cài và cập nhật ứng dụng, quay video độ phân giải cao, chụp liên tiếp và chép tệp lớn. Máy dùng eMMC vẫn ổn cho nghe gọi, nhắn tin, mạng xã hội nhẹ, nhưng sẽ thấy chậm khi làm nhiều việc với dữ liệu cùng lúc.

Bài này giải thích hai chuẩn khác nhau ở cơ chế nào, việc nào thấy khác biệt, cách đọc dòng UFS trên bảng thông số, vì sao cùng dòng máy mà bản dung lượng nhỏ có khi chậm hơn, và cách tự đo bộ nhớ trong điện thoại của bạn.

Bộ nhớ trong làm gì trong mỗi thao tác

Mỗi lần bạn chạm vào biểu tượng ứng dụng, điện thoại phải đọc mã của ứng dụng, thư viện, hình ảnh giao diện từ bộ nhớ trong lên RAM. Mỗi lần chụp ảnh, ảnh sau xử lý được ghi xuống. Mỗi lần quay video, dữ liệu được ghi liên tục với tốc độ cố định suốt đoạn quay. Ứng dụng mạng xã hội còn ghi bộ đệm ảnh, video ngắn xuống bộ nhớ trong liên tục khi bạn cuộn. Gần như việc gì cũng chạm tới bộ nhớ trong.

Vì vậy bộ nhớ trong chậm làm máy chậm theo nhiều kiểu khác nhau: mở ứng dụng lâu, ảnh chụp xong phải chờ mới xem lại được, cập nhật ứng dụng ngốn cả buổi, và đôi khi giật khi đang cuộn vì ứng dụng chờ ghi bộ đệm. Đây là phần nhiều người đổ lỗi cho chip hoặc RAM, trong khi nút thắt nằm ở bộ nhớ trong.

Thông số bộ nhớ trong ít khi được quảng cáo bằng chữ lớn, thường nằm sâu trong bảng thông số chi tiết. Nhưng với máy tầm thấp và tầm trung, nó là một trong những yếu tố quyết định trải nghiệm nhiều nhất.

eMMC và UFS khác nhau ở cơ chế nào

Một chiều và hai chiều. eMMC dùng một đường dữ liệu chung cho cả đọc và ghi, tại mỗi thời điểm chỉ làm một việc. UFS có đường đọc và đường ghi riêng, làm cả hai cùng lúc. Khi điện thoại vừa tải ứng dụng vừa ghi bộ đệm, UFS không phải xếp hàng.

Hàng đợi lệnh. UFS nhận nhiều lệnh và sắp xếp thứ tự xử lý hợp lý, giống hàng đợi của SSD máy tính. eMMC xử lý lệnh nối tiếp nhau, kém hơn hẳn khi nhiều ứng dụng cùng đòi dữ liệu.

Đường truyền nhanh hơn. UFS dùng giao tiếp tốc độ cao nhiều làn, mỗi phiên bản mới tăng băng thông. eMMC đã gần như dừng phát triển ở phiên bản cuối, tốc độ đọc tuần tự chỉ bằng một phần nhỏ của UFS đời mới.

Độ trễ từng lần truy cập. Với các lần đọc nhỏ lẻ, thứ quyết định độ nhanh khi mở ứng dụng, UFS cũng cho độ trễ thấp hơn đáng kể. Đây là phần người dùng cảm nhận được nhiều nhất.

Đọc dòng UFS trên bảng thông số

Các phiên bản UFS mới thường tăng băng thông so với bản trước. Bảng dưới mô tả xu hướng tương đối; tốc độ thật còn phụ thuộc chip nhớ và dung lượng, hãy kiểm tài liệu kỹ thuật hiện hành của từng máy.

ChuẩnVị trí thường gặpCảm nhận khi dùng
eMMC 5.1Điện thoại phổ thông, máy tính bảng giá thấpMở ứng dụng nặng chậm, cài đặt lâu, quay video độ phân giải cao dễ gặp giới hạn
UFS 2.xMáy tầm thấp, tầm trung đời cũỔn cho việc thường ngày, chậm hơn khi chép tệp lớn
UFS 3.xMáy tầm trung khá, cao cấp đời trướcMở ứng dụng nhanh, quay video độ phân giải cao thoải mái
UFS 4.xMáy cao cấp đời mớiNhanh nhất hiện nay, thấy rõ khi chép, nạp dữ liệu lớn

Một điểm hay gặp: hãng chỉ ghi "UFS" mà không ghi phiên bản, hoặc ghi phiên bản chỉ cho bản dung lượng lớn. Nếu bảng thông số không rõ, các bài đánh giá có phần đo bộ nhớ là nguồn kiểm tra tốt hơn lời quảng cáo.

Cùng dòng máy, bản dung lượng nhỏ có khi chậm hơn

Bộ nhớ flash được ghép từ nhiều chip nhớ nhỏ. Bộ điều khiển đọc ghi song song trên nhiều chip cùng lúc để đạt tốc độ cao, giống như nhiều thu ngân cùng phục vụ một hàng. Bản dung lượng nhỏ thường có ít chip hơn, tức ít "thu ngân" hơn, nên tốc độ ghi, nhất là ghi kéo dài, có thể thấp hơn bản dung lượng lớn của cùng dòng máy. Một số dòng còn dùng phiên bản UFS thấp hơn cho bản dung lượng nhỏ.

Không phải dòng máy nào cũng như vậy, và mức chênh có thể nhỏ với cách dùng thường ngày. Nhưng nếu bạn quay video nhiều, chụp liên tiếp nhiều, hay chép tệp lớn qua lại, đáng tra bài đánh giá có đo riêng từng bản dung lượng trước khi chọn. Thêm một lý do để không chọn bản nhỏ nhất: bộ nhớ gần đầy làm tốc độ ghi giảm, và bản nhỏ đầy nhanh hơn nhiều.

Ngược lại, bản dung lượng lớn nhất không phải lúc nào cũng nhanh hơn bản giữa một cách đáng kể. Khi số chip đã đủ để bộ điều khiển chạy hết công suất, thêm chip chỉ thêm chỗ chứa.

Bộ nhớ trong có chậm dần theo năm tháng không

Có, nhưng thường không theo cách người dùng nghĩ. Bộ nhớ flash không chậm đi chỉ vì già; nó chậm đi khi phải làm việc trong điều kiện khó hơn. Khi dữ liệu được ghi, xoá, ghi lại hàng nghìn lần, các khối nhớ bị rải rác dữ liệu cũ và mới đan xen. Trước khi ghi vào một khối đã có dữ liệu, bộ điều khiển phải dọn nó, gom phần còn dùng sang chỗ khác. Bộ nhớ càng đầy, việc dọn này càng tốn công, và tốc độ ghi giảm.

Hệ điều hành điện thoại có cơ chế bảo trì định kỳ, thường chạy khi máy để yên và đang sạc, báo cho bộ nhớ biết vùng nào đã xoá để dọn trước. Nếu máy hiếm khi được để yên khi sạc, hoặc bộ nhớ luôn gần đầy, việc bảo trì này khó làm trọn và máy có cảm giác ì dần. Một lý do khác khiến máy cũ chậm là ứng dụng ngày càng nặng hơn, bộ đệm phình to, chứ không phải bộ nhớ hỏng.

Bộ nhớ flash có giới hạn số lần ghi, nhưng với cách dùng của người bình thường, điện thoại thường hết đời vì pin, vì phần mềm không còn được cập nhật hoặc vì chip quá yếu với ứng dụng mới, trước khi bộ nhớ trong mòn tới mức hỏng. Nếu máy chậm sau vài năm, kiểm dung lượng trống và để máy sạc qua đêm vài hôm trước khi kết luận.

Quay video và chụp liên tiếp: nơi eMMC lộ giới hạn

Quay video là một bài kiểm tra tốc độ ghi kéo dài: dữ liệu đổ xuống liên tục với tốc độ bit cố định trong suốt đoạn quay. Video độ phân giải cao, khung hình cao, chuẩn ghi chất lượng cao đòi tốc độ bit lớn. Nếu bộ nhớ trong không theo kịp, điện thoại phải hạ chất lượng, tắt bớt tuỳ chọn quay, hoặc dừng quay giữa chừng. Nhiều máy eMMC không cung cấp tuỳ chọn quay độ phân giải cao nhất có lẽ một phần vì lý do này.

Chụp liên tiếp cũng vậy: máy ảnh chụp nhanh vào bộ đệm RAM, rồi ghi dần xuống bộ nhớ trong. Bộ nhớ chậm nghĩa là bộ đệm đầy nhanh, chụp tới tấm thứ mấy thì máy khựng, và bạn phải chờ vài giây mới xem lại được ảnh. Với người chụp con nhỏ, chụp thể thao phong trào hay quay sự kiện, đây là khác biệt rất thật.

Một lưu ý: thẻ nhớ gắn ngoài thường chậm hơn bộ nhớ trong UFS. Nếu đặt máy ảnh lưu thẳng vào thẻ nhớ, giới hạn ghi sẽ là tốc độ thẻ. Ký hiệu tốc độ thẻ và cách chọn thẻ đủ nhanh cho quay video có bài riêng trong danh mục này.

Tự đo bộ nhớ trong điện thoại của bạn

Có thể đo bằng ứng dụng đo bộ nhớ có sẵn trên kho ứng dụng chính thức, hoặc đơn giản hơn bằng thao tác thật. Cách làm cho công bằng:

  1. Đảm bảo bộ nhớ trong còn trống ít nhất khoảng một phần năm, vì bộ nhớ gần đầy đo ra thấp hơn thật.
  2. Đóng các ứng dụng đang tải hoặc cập nhật, cắm sạc, để máy nguội.
  3. Chạy bài đo bộ nhớ của một ứng dụng đo phổ biến hai ba lần, ghi tốc độ đọc tuần tự, ghi tuần tự và đọc ghi ngẫu nhiên. Kiểm phiên bản ứng dụng đo hiện hành khi so với kết quả người khác.
  4. Đo thao tác thật: chép một thư mục video vài GB từ máy tính sang điện thoại qua cáp, bấm giờ; quay một đoạn video ở chất lượng cao nhất máy cho phép trong năm phút xem có bị dừng không.
  5. Ghi lại kết quả. Nếu muốn so hai máy, làm cùng quy trình trên cả hai, cùng tệp, cùng cáp, cùng cổng máy tính.

Kết quả đo giúp bạn hiểu máy chậm ở đâu. Nếu đọc ghi ngẫu nhiên thấp và mở ứng dụng chậm trong khi chip không yếu, bộ nhớ trong là nút thắt, và không có cách nâng cấp bộ nhớ trong điện thoại; việc có thể làm là giữ nhiều chỗ trống hơn.

Câu hỏi thường gặp

Điện thoại eMMC có dùng ổn không?

Ổn cho nghe gọi, nhắn tin, mạng xã hội, xem video và vài ứng dụng ngân hàng. Bạn sẽ thấy mở ứng dụng nặng chậm hơn, cài cập nhật lâu hơn và quay video chất lượng cao bị giới hạn. Nếu dùng máy nhẹ nhàng và ngân sách hạn chế, eMMC vẫn là lựa chọn chấp nhận được.

Làm sao biết điện thoại dùng UFS hay eMMC?

Xem bảng thông số chi tiết của hãng ở mục bộ nhớ, hoặc bài đánh giá có đo tốc độ bộ nhớ. Nếu máy đang trong tay, ứng dụng xem thông tin phần cứng thường hiện loại bộ nhớ; ứng dụng đo tốc độ cũng cho con số đủ để phân biệt vì chênh lệch rất lớn.

UFS 3.1 với UFS 4.0 có chênh nhiều khi dùng không?

Ở việc thường ngày như mở ứng dụng, cuộn mạng xã hội, khác biệt nhỏ. Khác biệt lộ ra khi chép tệp lớn, cài ứng dụng nặng, quay video tốc độ bit rất cao hoặc nạp dữ liệu lớn cho ứng dụng đồ hoạ nặng. Với đa số người dùng, cả hai đều đủ nhanh.

Bộ nhớ trong đầy có làm điện thoại chậm không?

Có. Bộ nhớ flash cần khoảng trống để sắp xếp dữ liệu khi ghi; gần đầy thì tốc độ ghi giảm, cập nhật ứng dụng lỗi và máy ảnh có thể từ chối quay. Nên giữ trống khoảng mười lăm đến hai mươi phần trăm để máy chạy ổn định.

Lưu ảnh vào thẻ nhớ có làm máy chậm hơn không?

Có thể, nếu thẻ chậm hơn bộ nhớ trong. Máy ảnh sẽ ghi chậm hơn, chụp liên tiếp khựng sớm hơn và quay video chất lượng cao có thể bị dừng. Nếu dùng thẻ, chọn thẻ có ký hiệu tốc độ ghi đủ cho video bạn định quay.

Có nâng cấp bộ nhớ trong điện thoại được không?

Không. Bộ nhớ trong được hàn lên bo mạch và gắn với hệ thống mã hoá của máy. Cách duy nhất để có thêm chỗ là dùng thẻ nhớ nếu máy có khe, lưu trữ đám mây, hoặc chọn bản dung lượng lớn hơn ngay từ lúc mua.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138